Ayten Kılınç, anadilinin bireyin doğduğu andan itibaren içinde yaşadığı toplulukta doğal yollarla edindiği, sosyalleştiği ve kültürel değerlerini yaşattığı temel iletişim aracı olduğunu belirterek, anadil hakkının hem bireysel hem de kolektif bir hak olduğunu vurguladı.
Dünya genelinde yaklaşık 7 bin dil konuşulduğunu, bunlardan yaklaşık 2 bin 500’ünün yok olma tehlikesiyle karşı karşıya bulunduğunu ifade eden Kılınç, bu tehlikeye dikkat çekmek amacıyla UNESCO tarafından 17 Kasım 1999’da 21 Şubat’ın Uluslararası Anadili Günü ilan edildiğini hatırlattı.
2000 yılından bu yana 21 Şubat’ın kültürel çeşitliliğin ve çok dilliliğin desteklenmesi amacıyla Dünya Anadili Günü olarak kutlandığını kaydeden Kılınç anadilinde eğitimin temel bir insan hakkı olduğunu belirterek, özellikle devletleşmemiş halkların anadilinde eğitim hakkından mahrum bırakılmasının, bireylerin kendilerini geliştirme olanaklarını sınırlandırdığını söyledi.
Farklı dillerin insanlığın ortak mirası olduğunu ve korunması gerektiğini ifade eden Kılınç dilsel ve kültürel çoğulculuğun, toplumların barış içinde bir arada yaşamasının temel koşullarından biri olduğunu aktardı.
Türkiye’de Türkçe dışındaki bazı dillerin 2012 yılında çıkarılan düzenleme kapsamında 5. sınıftan itibaren seçmeli ders olarak okutulabildiğini anımsatan Kılınç, uygulamada ciddi sorunlar yaşandığını dile getirerek yeterli öğretmen atanmaması, en az 10 öğrenci şartı, ders materyallerinin eksikliği ve velilerin yeterince bilgilendirilmemesi gibi sorunların bu hakkın kullanımını fiilen zorlaştırdığının altını çizdi.
Devletin TRT Kurdî yayını ve seçmeli ders uygulamaları gibi adımlarını önemli ancak yetersiz bulduklarını belirten Ayten Kılınç, “Her bireyin en doğal hakkı olan kendi anadili ile eğitim alması ve dünya ile iletişim kurması hakkı ivedilikle hayata geçirilmelidir” dedi.
